Rouwtherapie, EMDR, stervensbegeleiding
voor kinderen, jongeren en ouders
bij ernstig verlies en trauma

Als je ouders gescheiden zijn of gaan scheiden

Als je vertelt dat je ouders gescheiden zijn of gaan scheiden, is er niemand die echt heel raar op kijkt. Er zijn zoveel kinderen en jongeren met gescheiden ouders. Dus iedereen gaat er van uit dat het heus wel moeilijk zal zijn voor je, maar dat het gauw zal wennen. Weinig mensen weten hoe moeilijk het eigenlijk werkelijk kan zijn. En misschien denk je zelf ook dat je niet zo moet zeuren. Maar intussen kan je van binnen merken dat het helemaal niet zo makkelijk is. Je verliest het gezin als een vanzelfsprekend deel van je leven, want het gezin is in tweeën gebroken. Je ziet een ouder nu veel minder vaak. Er zijn misschien veel ruzies. En een verhuizing hoort er vaak ook bij. Je eigen plek is er niet meer. Misschien is er ook minder geld om leuke dingen te doen. Je ouders moeten nu elk een huis betalen. Dat is vaak veel duurder dan samen één huis. Scheiden betekent ook verlies en rouw.

Als er iemand dood is gegaan die belangrijk is voor jou

De rouw om iemand die is doodgegaan kan je hele leven vullen. Alle gedachten en gevoelens gaan dwars door elkaar heen. Het kan gebeuren dat je het gevoel krijgt dat je gek aan het worden bent. Of je voelt juist helemaal niets. Of je weet niet wat je moet denken. Je vraagt je misschien af of je gek aan het worden bent. En intussen gebeurt er om je heen van alles. Allemaal dingen die uit een nachtmerrie lijken te komen. In sommige gevallen voel je je schuldig om iets wat je gedaan hebt of juist niet gedaan hebt. De chaos kan groot zijn. Zeker de eerste tijd. In de loop van de tijd verandert de situatie. Maar de pijn en het gemis, de woede, het schuldgevoel kunnen juist groter worden. Soms dringt het pas na lange tijd echt tot je door: het is geen nachtmerrie, maar de rauwe werkelijkheid. Je gedrag kan anders worden. Je kent jezelf niet meer zo goed. Belangrijke anderen doen ook heel anders. Het leven is totaal anders geworden. En dood is voor altijd.... Daaraan zal niets veranderen, welke hulp jij ook krijgt. Wat we wel kunnen doen: zorgen dat jij ermee kunt omgaan. Zorgen dat jij voelt dat je het op een of andere manier aan kunt. Op jouw manier.

Bij pesten, mishandeling of misbruik, verlies van eigenwaarde

Pesten is echt heel erg. Als je gepest wordt, is dat een ernstige bedreiging van jouw geluk in het leven. kan dan werkelijk veel mis gaan. Het kan zijn dat het op school niet meer lukt om te leren en dat je niet met plezier naar school gaat. Je kunt zelfs ronduit bang zijn om naar school te gaan. Je kunt zelfs zo bang worden voor anderen dat je liever niet meer naar buiten gaat om bijvoorbeeld te spelen of met leeftijdsgenoten iets leuks te doen. Op den duur kan je zelfs het gevoel hebben dat je niet de moeite waard bent. Er Je kunt ook lichamelijk last krijgen van het pesten, bijvoorbeeld dat je elke dag buikpijn of hoofdpijn hebt. Onderzoeken laten zien dat er ook andere lichamelijke klachten en ziekten kunnen ontstaan. En het pesten kan je zelfvertrouwen zo klein maken dat je depressief kunt worden en mogelijk jezelf iets wilt aandoen. Je gaat op den duur geloven dat je niet de moeite waard bent. En ook kan je zelf heel lelijk gaan doen tegen anderen en zelf dus ook gaan pesten, om ervoor te zorgen dat je niet meer zo eenzaam bent. Ook is het zo dat als pesten lang duurt, het grote gevolgen kan hebben voor je verdere leven. Je kunt opgroeien tot een volwassene met ernstige problemen. Pestgedrag moet dus stoppen. Ik kan je helpen om te kijken wat jij zelf eraan kunt doen om het pestgedrag te stoppen. Je kunt ook een kijkje nemen op de website www.aandachtvoorpesten.nl. Het gevoel dat je niet de moeite waard bent, kan ook komen als je mishandeld bent, of seksueel misbruikt.

Als jij ziek bent of iemand anders ziek is

Wanneer je ernstig ziek bent, een handicap of chronische ziekte hebt, dan kan het moeilijk zijn om daarmee te leren leven. Je wordt beperkt door je ziekte en je weet niet hoe de toekomst zal zijn. Mogelijk gaat het om een levensbedreigende ziekte en wordt je leven een achtbaan van hoop en angst. En die achtbaan is er ook als iemand die belangrijk voor jou is ernstig ziek wordt. De gevolgen kunnen heel groot zijn. Je kunt veel angst voelen, maar ook heel boos zijn en moeite hebben om je aan te passen aan de dingen die veranderen. Als je op den duur erachter komt dat het leven voor altijd veranderd is omdat je niet meer beter zult worden en misschien zelfs dood zal gaan, dan heb je geen andere keus dan zo goed mogelijk hiermee proberen om te gaan. Alles bij elkaar ben je dan al bezig met een groot rouwproces.

Als je weet dat je snel dood zult gaan - stervensbegeleiding

Wanneer je als kind of jongere weet dat je snel dood zult gaan, dan gaat er meestal een nieuwe wereld voor je open. Een wereld die je nooit hebt gekend, een wereld van zulk diep verdriet, woede, angst, pijn. Omdat je ziet dat je ouders het zo moeilijk hebben met jouw naderende sterven. Of omdat je zelf nog niet kunt geloven dat jouw leven werkelijk zal stoppen. Of omdat je gewoon zoveel lichamelijke en/of geestelijke pijn hebt. Maar daarnaast gaat er, gek genoeg, vaak ook een wereld van geluk, ontroering, vertrouwen en blijdschap voor je open. Omdat je bijvoorbeeld merkt dat je, ondanks alle ellende, toch nog de slappe lach kunt krijgen om een mop. Of omdat je merkt dat je opeens een heel intens gevoel van liefde hebt voor je broer of je zus. Of omdat je zo blij kunt worden omdat de kat op je schoot komt liggen. Of omdat je zo’n prachtig gesprek met je vader hebt gehad. De diepe gevoelens kunnen soms ook volledig tegen elkaar in gaan, tegenstrijdig zijn. Hoe het ook gaat, het is heel heftig. En bij al die heftigheid kan je soms goede hulp goed gebruiken. Hulp bij het leven vlak voor het sterven. Dat heet stervensbegeleiding. De bedoeling is dat die hulp helpt om zo goed mogelijk en in vrede te kunnen sterven.

Bij zelfdoding

Als iemand kiest voor zelfdoding, veroorzaakt dat een chaos aan gevoel in degenen die achterblijven. Misschien heb je naast je verdriet en het gemis, ook veel gevoelens van onbegrip, boosheid of schaamte over de zelfdoding. En dat is ingewikkeld, want ... mag je wel zo boos zijn op iemand die dood is? Of heb je soms het gevoel dat het mogelijk jouw schuld is? Er kan veel angst bij je ontstaan. Immers, er is iets gebeurd dat zo bedreigend is dat je het gevoel hebt dat het hele leven bedreigend is. Zou het kunnen dat er nog iemand van wie je houdt een einde maakt aan zijn of haar leven? Ontstaan er bij jezelf gedachten aan zelfdoding? Kan je dit wel met iemand bespreken, wil je het wel met iemand bespreken? Soms zou je er misschien wel over willen praten, maar met wie en hoe? Voor veel mensen is zelfdoding een echt taboe, waar niet over gesproken kan worden. Velen hebben ook hun oordeel klaar over iemand die door zelfdoding is overleden. Mensen durven er vaak niet over te praten en geen vragen te stellen aan de familie. Soms wil de familie ook niet vertellen dat het gaat om zelfdoding. Soms wordt de familie gemeden en soms wordt er achter hun rug om van alles over de zelfdoding gezegd. Al met al vinden mensen die iemand hebben verloren aan zelfdoding, hun rouw meestal heel anders dan rouw bij ‘gewoon’ overlijden. Kinderen en jongeren die zelfdoding van een belangrijk persoon hebben meegemaakt, voelen zich vaak heel erg eenzaam en onbegrepen.

Als je zelf nadenkt over zelfdoding, dan is het zo belangrijk dat je dat bespreekt met iemand. Het maakt je minder alleen en helpt om je gedachten te ordenen en mogelijkheden te zien die je eerder niet kon zien. Het kan je leven redden en zorgen voor hulp om je weer te verbinden met het leven. In het leven hebben we andere mensen nodig, zeker als we het zo moeilijk hebben dat we nadenken over het beëindigen van ons leven. Je bent nooit helemaal alleen, er zijn altijd mensen die je willen helpen. Mensen die van je houden en ook mensen die jou niet kennen en die jij niet kent. Elk mensenleven telt. Ook die van jou!

Bij euthanasie

Als iemand die voor jou belangrijk is, gekozen heeft om door middel van euthanasie te sterven, dan kan dat allerlei verwarrende gevoelens oproepen. Bovenop het verdriet dat je hebt om de dood van die persoon, komt ook die verwarring. Bovendien is euthanasie ook iets dat niet door iedereen zomaar aanvaard wordt. Je kunt te maken hebben met mensen die de keuze voor euthanasie veroordelen en jouw verwarring alleen maar groter maken.

Bij zelfbeschadiging

Sommigen kinderen en jongeren beschadigen zichzelf. Als je jezelf beschadigt dan is dat uitdrukkelijk geen ziekelijke vorm van zielig zijn en aandacht vragen. Het gaat in principe nooit vanzelf over, ook niet als de omgeving er maar geen aandacht aan schenkt. Als je jezelf beschadigt, dan is dat heel ernstig en dan heb je hulp nodig. Zelfbeschadiging is een teken van onvermogen om op een goede manier om te gaan met overweldigende pijn, woede, verdriet en andere verdrietige gevoelens. Het gaat meestal om kinderen en jongeren die veel pijn te verduren hebben gehad in hun leven en veel met verlies te maken hebben gehad. Niet alleen verlies van dierbare mensen, maar ook bijvoorbeeld verlies van eigenwaarde, verlies van veiligheid, verlies van liefde, verlies van het kind-zijn. Soms is er sprake geweest van mishandeling of van seksueel misbruik, of van pesten. Kinderen en jongeren die zichzelf beschadigen hebben professionele hulp nodig en liefdevolle ondersteuning uit hun omgeving.

Als je een ander ernstig verlies hebt meegemaakt

Er zijn nog meer situaties waarin je als kind of jongere te maken hebt met ernstig verlies. Bijvoorbeeld als je mishandeld bent of seksueel misbruikt. Als je merkt dat je niet meer van het leven kunt genieten en dat je geen vertrouwen meer hebt in jezelf, dan is het een goed idee om daar met iemand naar te kijken.

Alle soorten verliezen kunnen redenen zijn om hulp te zoeken. Elk soort verlies kan rouw tot gevolg hebben.